Κλιματικές αλλαγές – Μια αιρετική άποψη

Η αναμενόμενη οξύτητα των κλιματικών αλλαγών έφερε το θέμα στο σύγχρονο πολιτικό προβληματισμό. Οι τεχνικοί / επιστήμονες του λεγόμενου αναπτυγμένου κόσμου φέρουμε μεγάλο μέρος της ευθύνης, για το επερχόμενο κακό. Παρασυρμένοι από την τεχνολογία, την επιστήμη δίναμε και εξακολουθούμε να δίνουμε τα κάθε λογής τεχνικά μέσα στον κόσμο, που «διευκολύνουν» τη ζωή του. Δεν μπορέσαμε όμως έγκαιρα να δούμε «πέρα απ’ τη μύτη μας...». Ή τουλάχιστον δεν μας άφησε το τεράστιο οικονομικό σύστημα που αναπτύχθηκε περί αυτά να συνειδητοποιήσουμε τα παρατράγουδα της απίστευτης υπερκατανάλωσης ενέργειας, στην οποία όλα αυτά οδηγούσαν και εξακολουθούν να οδηγούν.

Ας μη γελιόμαστε. Στη γη μας καταναλίσκουμε, δεκαετίες τώρα, πολύ περισσότερη ενέργεια, απ’ όση μπορεί να αντέξει ο πλανήτης κι εμείς, του «αναπτυγμένου» κόσμου, είμαστε πρωταθλητές... Η κατάσταση πηγαίνει προς επιδείνωση. Δισεκατομμύρια κόσμου στην Κίνα στην Ινδία κι αλλού αυξάνουν ραγδαία την ενεργειακή κατανάλωσή τους. Είναι λογική συνέπεια. Το διεθνές οικονομικό σύστημα, που έχουμε στήσει προβάλει και σ’ αυτούς το γκλαμουράτο υπόδειγμα της «Κοινωνίας της Αφθονίας», για να θυμηθούμε και τον πρόσφατα αποβιώσαντα Galbreith.

Θεωρώ ότι, μακράν, πρώτη προτεραιότητα πρέπει να είναι η δραστική μείωση της ζήτησης ενέργειας. Ουσιαστικά βήματα προς αυτήν την κατεύθυνση δεν μπορεί να γίνουν αν δεν πεισθούμε πρώτα εμείς οι ίδιοι, οι «αναπτυγμένοι», να αρχίσουμε να αναθεωρούμε τον τρόπο με τον οποίο έχουμε καταντήσει να ζούμε. Τρόπο, που δεν είναι καθόλου συμβατός με την αειφορία. Απέχουμε πολύ από τη συνειδητοποίηση αυτής της πραγματικότητας κι ακόμα περισσότερο από τη δράση.

Τα τελευταία χρόνια, στρέψαμε στη Δύση την προσοχή μας στις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΑΠΕ), και αυτοπαγιδευθήκαμε. Νομίζουμε ότι έτσι κάνουμε το καθήκον μας, ότι έτσι εξαντλούμε τις υποχρεώσεις μας για το περιβάλλον, για τις επόμενες γενιές. Παράλληλα όμως, δεν αλλάζουμε τόσο δα τον καθημερινό τρόπο ζωής μας. Εξακολουθούμε, φευ, να υπερ-καταναλίσκουμε ενέργεια... Μας διαφεύγει, όμως ότι, οι ΑΠΕ συμβάλλουν στην προσφορά ενέργειας όχι στη ζήτηση, που είναι η πρωτογενής αιτία του κακού. Γιατί να γεμίσουμε π.χ. όλες τις κορυφογραμμές του ελληνικού τοπίου με αμφισβητούμενης αισθητικής ανεμογεννήτριες ηλεκτρισμού, για να εξακολουθούμε να έχουμε 15 αντί 2 η 3 φώτα αναμμένα σπίτι μας;

Με αυτήν την έννοια, η αφεντιά μου σκόπιμα δηλώνει «εχθρός» των ΑΠΕ. Η ενασχόληση με αυτές, κατ’ εμέ, αποπροσανατολίζει από τον κύριο στόχο. Αυτός πρέπει να είναι, μακράν του οτιδήποτε άλλου, η αλλαγή της συμπεριφοράς όλων μας, προκειμένου να ζούμε ζητώντας και συνεπώς καταναλίσκοντας λιγότερη, μα πολύ λιγότερη ενέργεια. Από δε ένα σημείο και μετά, βλέπω με μεγάλη δυσπιστία και υποψία τα διάφορα κίνητρα / επιχειρηματικά συμφέροντα, που έχουν αναπτυχθεί γύρω από αυτές. Για να υπερβάλω και πάλι σκόπιμα, θεωρώ ότι, η καλύτερη μορφή ενέργειας είναι, όχι η των ΑΠΕ, αλλά αυτή που δεν ζητιέται, αυτή που δεν καταναλίσκεται. Η οξύτητα του προβλήματος επιβάλλει επειγόντως να αναθεωρήσουμε το «αξιακό» μας σύστημα – που, π.χ. χρησιμοποιεί την κατά κεφαλήν κατανάλωση ενέργειας ως δείκτη ανάπτυξης - και φυσικά την οικονομία, που το στηρίζει.

Έρχομαι στο δέον γενέσθαι. Προσυπογράφω απόλυτα το εργαλείο της εισαγωγής σταδιακά αυξανόμενης τσουχτερής φορολόγησης. Ζούμε σε περιβάλλον ελεύθερης οικονομίας κι αυτό δεν φαίνεται να αλλάζει στον ορατό ορίζοντα. Στο μάταιο και ψυχρά υλιστικό κόσμο μας, ό, τι δεν ακουμπάει τη τσέπη, μας αφήνει παγερά αδιάφορους. Πάντα δε δείχνουμε, τρομάρα μας, τους άλλους, όταν κάνουμε συζήτηση για το ποιος φταίει…

Ο λεγόμενος φόρος του άνθρακα προβλέπει τη φορολόγηση των ορυκτών καυσίμων και των προϊόντων τους (βενζίνη, πετρέλαιο Diesel, φυσικό αέριο, λιγνίτες, κτλ.) ανάλογα με την ποσότητα άνθρακα που περιέχουν και συνεπώς του CO2 (κύριου συστατικού των αερίων του θερμοκηπίου), που εκλύουν. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή τον μελέτησε, για χρόνια. Τα βιομηχανικά lobbies της Ένωσης «τον έθαψαν». Καιρός να τον ξεθάψουμε. Παρά τα προβλήματά του, επιτρέπει με περιβαλλοντικά δίκαιο τρόπο να αυξήσουμε την τιμή της ενέργειας κατά όσο χρειάζεται, για να επιτύχουμε τα προσδοκώμενα αποτελέσματα. Για το μέγεθος της φορολογίας, θα πρέπει να πάμε ψάχνοντας. Η ελαστικότητα της ζήτησης ενέργειας σε δραστικές αυξήσεις της τιμής της είναι άγνωστη. Για να επιτύχουμε την επιθυμητή μείωση, ίσως χρειαστεί να πάμε σε αυξήσεις της τιμής καταναλωτή της τάξεως του 50%, 250% ή ακόμα και 500%!

Η χώρα μας, έχει όλες τις προϋποθέσεις να μπει στην πρωτοπορία στο θέμα αυτό. Έχουμε ανθρωποκεντρικό πολιτισμό χιλιετιών, «μέτρον άριστον»..., μεγάλη ποικιλία περιβάλλοντος με στοιχεία παγκόσμιας σπανιότητας (αιγαιοπελαγίτικο τοπίο). Έχουμε, θα πρόσθετα ακόμα, και το ό, τι έχει απομείνει από την αριστερή διανόηση...

Ζητώ να πρωτοστατήσουμε στην υιοθέτηση πολιτικών τσουχτερού φόρου άνθρακα, ανταποδοτικού σε κοινωνικές και περιβαλλοντικές δράσεις. Προτείνω να σκεφθούμε να τον υιοθετήσουμε ακόμα και μόνοι μας. Η Σουηδία τον έχει θεσπίσει, έστω σε ήπια δόση, από το ’91, συνεπώς «δεν χτυπάει» στη συνθήκη της Ρώμης ή τους κανόνες λειτουργίας της εσωτερικής αγοράς της ΕΕ. Δεν θα είναι τόσο επαχθές για εμάς. Δεν έχουμε σοβαρή εξαγωγική, ενεργοβόρα, βιομηχανική παραγωγή. Το αλουμίνιο, το τσιμέντο, κτλ. ίσως χρειασθεί να τα εξαιρέσουμε. Η εμπειρία της Σουηδίας θα βοηθήσει.

Σάκης Γαλιγάλης, Μ-Η Μηχανικός

Eίμαι ένα κτίριο ... Ξέρεις οτι είμαι ζωντανός οργανισμός;

Ενεργοβόρα αποδεικνύονται κτίρια του δημόσιου και ευρύτερου δημόσου τομέα (ξεπερνούν τα 200 χιλιάδες) σύμφωνα με πρόσφατη ερευνα του ΚΑΠΕ, όπου επισημαίνεται οτι αν εφαρμοστούν κατάλληλες προδιαγραφές εξοικονόμησης ενέργειας (βλ. οδηγία 91 ΕΕ) η μέση ετήσια εξοικονόμηση θα έιναι της τάξης του 22%, δηλαδή ίση με 140 χιλιάδες τόνους ισοδύναμου πετρελαίου το χρόνο.

Τί ακριβως σημαίνει αυτό? Και ποιά ειναι τα κίνητρα, αν υπάρχουν τέτοια?

Εξοικονόμηση Ενέργειας στον κτιριακό τομέα..

Κίνητρα για την εφαρμογή μέτρων εξοικονόμησης στα κτίρια ..

Amsterdam Forum on Energy Efficiency..
[Πέτρος Τζεφέρης]

Η πρώτη κατοικία στη Ελλάδα με γεωθερμικό σύστημα ψύξης-θέρμανσης και παραγωγής ζεστού νερού..

Τα ηλιογεωθερμικά συστήματα αποτελούν πλέον μια εφαρμοσμένη τεχνολογία με αρκετές εφαρμογές (τόσο ανοικτών όσο και κλειστών συστημάτων) σε ολη την ελλάδα και αρκετές εταιρείες που εξειδικεύονται στον τομέα.

Λόγω της χαμηλής κατανάλωσης και στης σχεδόν ανύπαρκτης συντήρησης του εξοπλισμού, το γεωθερμικά συστήματα κλιματισμού μπορούν να εξοικονομήσουν μέχρι και 70% της ετήσιας διαπάνης σε σύγκριση με ένα συμβατικό σύστημα θέρμανσης-ψύξης।
Aν μάλιστα συνδυαστούν και με άλλες μεθόδους εξοικονόμισης ενέργειας, με σωστή εξαρχής σχεδίαση και εφαρμογή, τότε αποτελούν μια συμφέρουσα από οικονομικής άποψης επένδυση.

Και φυσικά στηρίζονται σε μια πηγή ενέργειας ανανεώσιμη και φιλική στο περιβάλλον (σημαντική μείωση των εκπομπών του CO2 και μηδενική οπτική όχληση).

Τα συστήματα αυτά χρησιμοποιούνται πανω από 20 χρονια σε κράτη όπως η ΗΠΑ, η Ιαπωνία, η Γερμανία, η Ελβετία, η Σουηδία.

Καιρός λοιπόν να αρχίσουμε να σκεφτόμαστε σοβαρά την αντικατάσταση των κλιματιστικών, αφού φυσικά εξετάσουμε επίσης σοβαρά τα οικονομικά μια τέτοιας λύσης, σε βάθος χρόνου..



Πότε ομως και από ποιούςέγινε η πρώτη κατοικία στην Ελλάδα;

Δείτε στο παρακάτω αρθρο του κ. Πέτρου Τζεφέρη, από το Περισκόπιο της Επιστήμης (δεκαετία, 90)

Κρύο-κρύο! καιρός για καλούς ...διαχειριστές στις πολυκατοικίες!!

Και μια και o χειμών μας χτυπά εμφανώς πλέον σήμερα την πορτούλα μας και έχοντας τη διαχείριση της πολυκατοικίας μου 5 χρόνια τώρα , να σας θυμίσω:

Η σπατάλη ενέργειας στα κτίρια ξεπερνά το 50% της κατανάλωσής τους!
Σωστή και τακτική (ανά έτος) συντήρηση του καυστήρα /λέβητα , για καλύτερη λειτουργία ,μεγαλύτερη απόδοση και λιγότερη ρύπανση του περιβάλλοντος και (τελικά)οικονομία στην τσέπη μας!!
Στατιστικές έρευνες έχουν δείξει ότι ο ένας στους δύο λέβητες δε συντηρείται καν με αποτέλεσμα αφενός τη δημιουργία καυσαερίων που επιβαρύνουν σοβαρά το περιβάλλον και αφετέρου την μικρή αποδοτικότητα που επιδρά άμεσα στην κατανάλωση του καυσίμου και φυσικά στην τσέπη μας..

Αλλάξτε ( ή προτείνετε στο διαχειριστή της δικής σας πολυκατοικίας ) να αντικαταστήσει όλες τις κοινόχρηστες λάμπες με οικονομικές των 20W & 18W . Φροντίστε να σβήνουν τα φώτα όταν ξημερώσει και για σιγουριά τοποθετήστε στον κοινόχρηστο φωτισμό ένα χρονοδιακόπτη ή ένα φωτοκύτταρο.

Ο κοινόχρηστος φωτισμός δεν ειναι για κατάχρηση, αλλά για κοινόχρηση!

Το οικονομικό όφελος από τη χρήση ενός οικονομικού λαμπτήρα 20W στις 12.000 ώρες (ή 50 ημέρες) λειτουργίας ανέρχεται σε € 80 !

Σημειωτέον επίσης, οτι εδω στην ελλάδα οι οικονομικοί μη συμβατικοί λαμπτήρες ειναι και πολύ φτηνότεροι απ΄ότι στις αγορές της ΕΕ.

Φροντίστε τις τυχόν "διαρροές" θέρμανσης στα διαμερίσματά σας. Πόρτες με μεγάλο κενό, παράθυρα που δεν κλείνουν σωστά ή μένουν (απο συνήθεια) μισάνοιχτα, είναι υπευθυνα για την απώλεια θέρμανσης του σπιτιού σας , και συνέπεια καταρχήν στην τσέπη σας αλλα και σαφώς στην σπατάλη ενέργειας.

Ρυθμίστε το θερμοστάτη του καλοριφέρ σε χαμηλή θερμοκρασία (19-20 oC) και αφήστε το μόνιμα εκεί. Φροντίστε να κλείνετε τις πορτες σε δωμάτια που δεν χρησιμοποιείτε και χαμηλώστε το διακόπτη του σώματος του καλοριφέρ σε αυτά.

Μονώστε κατάλληλα τα φθαρμένα προστατευτικά των σωλήνων μεταφοράς νερού των ηλιακών θερμοσιφώνων ( πχ με ελαστικό ISOPIPE ) ώστε να ελαχιστοποιηθούν οι απώλειες θερμότητας. Συντηρήστε (ή και αλλάξετε ) το ανόδιο μαγνησίου του ηλιακού, που συνήθως πιανει "πουρί" και μειώνεται η ωφέλιμη επιφάνειά του και συνακόλουθα η αποδοτικότητά του.

Αφήνουμε στους ειδικούς τα θέματα για την πολυσυζητημένη Ενεργειακή Απόδοση των Κτιρίων (τελευταία ισως ευκαιρία για την εφαρμογή της Βιοκλιματικής Αρχιτεκτονικής στην Ελλάδα) και την οδηγία 91 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, που μας έχει "χαρίσει' αρκετές ..."αιτιολογημένες γνώμες" ante portas στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο:

http://www.cres.gr/energy_saving/Ktiria/ktiria_intro.htm

http://www.buildings.gr/greek/themata/kinotikiodigia/indexkinotikiodigia.htm

http://elladitsamas.blogspot.com/2007/09/4-amsterdam-forum.html

Εμεις θυμόμαστε οτι η ενέργεια εχει ενα σημαντικό μειονέκτημα: δεν ειναι ορατή (οπως πχ. το νερό) και συνεπώς είναι πολύ εύκολο να την κατασπαταλάμε και να την πληρώνουμε αδρά, χωρίς να το αντιλαμβανόμαστε έγκαιρα..

Για το πετρέλαιο, ελπίζω να μην σας έχουν αφήσει την παραμικρή απορία, οι τηλεοπτικές κασσάνδρες... Ελπίζω ομως καλύτερα, να έχετε φυσικό αέριο και να μην χρειάζεται να αγοράσετε πετρέλαιο!

και για όσους έχετε την τύχη να διαθέτετε τζάκι μην το αφήνετε για διακόσμηση, είναι τόσο κρίμα!! Τα ξύλα που τρίζουν στο τζάκι είναι απίστευτη παρέα , δημιουργούν μοναδική ατμόσφαιρα ζεστασιάς και θαλπωρής !! και αν φροντίσετε για την έγκαιρη προμήθεια τους, μπορεί να αποβεί και οικονομικότερο μέσο..

Καλό χειμώνα!

[Πέτρος Τζεφέρης] + {αναπνοή}