Προοπτικές Ερευνας και Εκμετάλλευσης Εγχώριων Υδρογονανθράκων

Hydrocarbons Exploration and Production by tzeferisp on Scribd

Πέτρου Τζεφέρη: τα αρχαία λατομεία μαρμάρου του Λαυρίου

Αρχαίο λατομείο μαρμάρου στο Στεφάνι Θορικού

Ναός του Ποσειδώνα, Σούνιο, από μάρμαρο Αγριλέζας Λαυρίου

Αρχαίο λατομείο μαρμάρου στην περιοχή της Αγριλέζας από το οποίο κατασκευάστηκε ο Ναός του Ποσειδώνα στο Σούνιο

[του Πέτρου Τζεφέρη] [by Tzeferis Petros]

1) Λατομείο μαρμάρου στη θέση Αγριλέζα Λαυρίου. Στην περιοχή της αγροικίας του Τιμησίου κοντά στον πύργο και προς τα βόρεια, στις πλαγιές και στην κοίτη της κοιλάδας Αγριλέζας. Χρονολογείται από τις αρχές 5ου αι. π.Χ.  Πρόκειται για Μάρμαρο, με λευκό γαλακτώδες χρώμα και γκριζογάλανες φλέβες –που χρησιμοποιήθηκε για τον Ναό του  Ποσειδώνα στο Σούνιο και γειτονικά οικοδομήματα πχ. κτήρια κοιλάδας Αγριλέζας (ταφικοί περίβολοι και δημόσια κτήρια, όπως π.χ. αγορά στην Πούντα Ζέζα)·σπίτια και εργαστήρια στον Θορικό· ναός-τελεστήριο στην κοιλάδα Αδάμη του Θορικού

Σκαμμένα κοιλώματα· ίχνη στρογγυλών εξορύξεων από λατόμηση σφονδύλων κιόνων (διάμ. 0,80-1,00 μ., ύψ. 0,65 έως 0,90 μ.)· περιμετρικές αύλακες εξόρυξης· οπές μακρόστενες για ξύλινες σφήνες τεχνική pointillé· ίχνη βελονιού· λατύπη· αύλακες (0,10-0,35 μ.) περιμετρικά των σπονδύλων κιόνων· μη απολαξευθείσες λιθόπλινθοι· κωνικά αποτμήματα λίθου· τεχνική pointillé.

Αρχιτεκτονικά κατάλοιπα: Αρχαία οδός από λατομεία προς το ναό του Ποσειδώνα στο Σούνιο, πύργοι, «Cliff tower», οικίες· μικρό ιερό του Ηρακλή ή της Άρτεμης με δύο ορθογώνιες υποδοχές για στήλες: 0,35 × 0,15 × 0,12 και 0,50 × 0,18 ×0,06 μ.· κυκλικά λαξεύματα για ξύλινους πασσάλους στήριξης τράπεζας προσφορών· επιγραφή που αναφέρεται στην Άρτεμη, χωρίς να σχετίζεται άμεσα με το χώρο, επιγραφές χαραγμένες στην περιοχή των λατομείων και της αγροικίας:

Ευρήματα: Τμήμα κίονα και ημίεργοι μονολιθικοί κίονες με εξηρημένες περιμετρικές ταινίες στα
δύο άκρα τους: ύψ. 0,53-0,78, διάμ. 0,15-0,70 μ.

Με το συγκεκριμένο λατομείο έχουμε ασχοληθεί και στο παρελθόν:

Αγριλέζα Λαυρίου: το αρχαίο λατομείο των μαρμάρων του ναού του Ποσειδώνα Σουνίου

Αρχαίο λατομείο μαρμάρου στο Στεφάνι Θορικού, μονόλιθοι κίονες

2) Αρχαίο λατομείο μαρμάρου στο Στεφάνι Θορικού. Στα υψώματα Στεφάνι, στη Δυτ. πλευρά της κοιλάδας Αδάμη, στα Δυτ. του λόφου Μερκάτι και Ανατ. του λόφου Σπηλιά. Πρόκειται για  «Φαιόλευκο λίθο σαν μάρμαρο»  (Milchhoefer1889).  Tο λατομείο χρονολογείται από τον 4ο-3ο αι. π.Χ. μέχρι την ρωμαϊκή εποχή.  Ευρήματα: Κίονες (α: μήκ. 1,50, διάμ. 0,40· β: μήκ. 3,20, διάμ. 0,97 μ.) επιστύλια.

3) Λατομείο μαρμάρου στο Βελατούρι Θορικού. Εντός αρχαίας πόλης Θορικού, νοτίως του ναού Διονύσου και θεάτρου, νεκρόπολης. Πρόκειται για μάρμαρο, κυανότεφρο το οποίο χρησιμοποιήθηκε στο Αρχαίο θέατρο Θορικού (Παπαγεωργάκης 1966). Λειτούργησε την γεωμετρική μέχρι την πρωτοβυζαντινή εποχή. Διακρίνεται η  βαθμιδωτή διαμόρφωση· οπές (περισσότερες από 30) για ένθεση σφηνών (πλ. 0,08-0,10, βάθ. 0,20 μ.)· σε επτά περιπτώσεις οι οπές ανά ζεύγη (σε απόσταση 0,40-0,50 μ.)·γούρνα λαξευμένη στο φυσικό βράχο (διάμ. 0,55 μ.) (Mussche 1998).

Αρχαίο λατομείο μαρμάρου στο Στεφάνι Θορικού

Αρχιτεκτονικά κατάλοιπα: Κτήριο, σχεδόν τετράγωνο (5 × 5,25 μ.), ίσως ιερό (;), του 5ου αι. π.Χ.  Ευρήματα: Σιδερένια σφήνα εντός οπής και μία δεύτερη στο δάπεδο του λατομείου (ύψ. 0,026, μήκ. 0,066, πλ. 0,04μ.) (Mussche 1998).

Αρχαίο λατομείο μαρμάρου στην περιοχή της Αγριλέζας. Τεχνική εξόρυξης των μονόλιθων κιόνων με την όρυξη δακτυλιοειδών αυλάκων

4) Λατομείο ασβεστολίθου στα Καλύβια Θορικού, θέση Θέρμη. Στους πρόποδες του λόφου Θέρμης. Πρόκειται για σκληρό, καστανόλευκο ασβεστόλιθο ενώ διακρίνονται αποτυπώματα από την εξόρυξη πλίνθων·Ευρήματα: Μονολιθικός κίονας. Χρονολόγηση: Κλασική - ρωμαϊκή εποχή (WhitLey 2002-03,).


Πηγή:  Γεωργία Κοκκορού-Αλευρά, Ειρήνη Πουπάκη, Αλέξης Ευσταθόπουλος, Αχιλλέας Χατζηκωνσταντίνου "CORPUS ΑΡΧΑΙΩΝ ΛΑΤΟΜΕΙΩΝ. Λατομεία του ελλαδικού χώρου από τους προϊστορικούς έως τους μεσαιωνικούς χρόνους", Αθήνα 2014, σελ.350.

Φωτογραφίες: by Hercules Katsaros

The rare earth Industry

Rare Earthindustr00johnrich by tzeferisp on Scribd

Tο μεγαλύτερο σύμπλεγμα χαλαζία στον κόσμο!

Swakopmund, Ναμίμπια. Σύμπλεγμα κρυστάλλων Χαλαζία σε ένα μουσείο στη Ναμίμπια. Πρόκειται για το μεγαλύτερο σύμπλεγμα χαλαζία στον κόσμο, ανακαλύφθηκε το 1985 σε βάθος 45 μέτρων ενός σπηλαίου, στο ορυχείο Otjua κοντά στο Karibib στη Ναμίμπια. Ζυγίζει 14.100 κιλά και χρειάστηκε τρία χρόνια για την ανασκαφή του και τη μεταφορά του.

Μεταλλευτικός και Λατομικός Κλάδος: βιώσιμη ανάπτυξη ή αειφόρο τίποτε;

Π. Γ. Tζεφέρης (2005) : "Μεταλλευτικός και Λατομικός Κλάδος: βιώσιμη ανάπτυξη ή αειφόρο τίποτε” by tzeferisp on Scribd

Σαν να μην πέρασε μια μέρα...

Ο ΑΝΘΡΩΠΟΣ, ΣΥΜΜΕΤΟΧΟΣ ΣΤΟ ΦΥΣΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ…

Ο ολόδοτος άνθρωπος, ο συμμέτοχος στο φυσικό σύστημα κι όχι ο απόμακρος κι αδιάφορος, όχι ο αμέτοχος στη ζωή εν αυτώ, αλλά ο ενεργός στη λειτουργία του, αποτελεί τον φύσει άνθρωπο, αυτόν π’ αποδίδεται στο σύμπαν της φύσης πλέρια κι αγνά, συμμετοχικά και δημιουργικά.

Ο άνθρωπος είναι μη ελεγχόμενος ως προς τα όριά του για περισσότερο «καλό», αφού συνεχώς επεκτείνει την κυριαρχία του στο φυσικό σύστημα χρησιμοποιώντας γι’ αυτό το δημόσιο συμφέρον (θα το χαρακτηρίζαμε ως «συγκεκαλυμμένο καλό»), έχοντας ξεχωριστεί από το όλον και διακόψει τις σχέσεις που έπρεπε ως λειτουργός στο φυσικό σύστημα να έχει. 

…Το ζήτημα είναι πώς νοείται το καλό του ανθρώπου, ώστε η δύναμή του που προκύπτει από το να νοεί, να μην χρησιμοποιείται κυριαρχικά στο σύστημα κι αυτός έτσι ν’ αυτοελέγχεται και να μη μετατρέπει το εντέλει απροσδιόριστο δικό του γενικό καλό σε κακό για τη φύση.

Σήμερα ο έλεγχος του ανθρώπου ως προς το «καλό του» έχει χαθεί, ή τέλος πάντων δεν πραγματοποιείται με τρόπο που να θεωρείται ασφαλής για το φυσικό σύστημα. Ο άνθρωπος είναι μη ελεγχόμενος ως προς τα όριά του για περισσότερο «καλό», αφού συνεχώς επεκτείνει την κυριαρχία του στο φυσικό σύστημα χρησιμοποιώντας γι’ αυτό το δημόσιο συμφέρον (θα το χαρακτηρίζαμε ως «συγκεκαλυμμένο καλό»), έχοντας ξεχωριστεί από το όλον και διακόψει τις σχέσεις που έπρεπε ως λειτουργός στο φυσικό σύστημα να έχει. 

Καταλήγει έτσι να υποβιβάζεται ως οντότητα, αφού η ανάδειξή του με την κυριαρχία του τον καταβιβάζει αξιακά κι οπωσδήποτε τον θέτει ως κατώτερο των υπαρξιακών και διανοητικών δυνατοτήτων του στο σύστημα, τ’ οποίο με τη σειρά του υποβαθμίζεται μ’ ευθύνη του˙ ενώ θα έπρεπε, χρησιμοποιώντας ορθώς τη διάνοιά του, βουλόμενος να λειτουργεί και να προάγει το φυσικό σύστημα, προαγόμενος δι’ αυτού και ο ίδιος!

Ο συμμέτοχος άνθρωπος λειτουργεί στο φυσικό σύστημα όχι μαθηματικά, που αποτελεί μια κατάσταση που αρμόζει στον υπολογιστικό άνθρωπο, αλλά χρησιμοποιώντας έναν κώδικα ηθικής, σύμφωνα με τον οποίο σημαντικό ρόλο στο γίγνεσθαι παίζουν οι αισθήσεις και τα συναισθήματα, η συνείδηση και οι αξίες. Πέραν δηλαδή της γνώσης και της απολυτοποίησης της πράξης υπάρχει και η αισθητή και η συνειδητή πλευρά της ζωής, στην οποία ο συμμέτοχος στο φυσικό σύστημα και πονητής του τόπου δίνει ιδιαίτερη σημασία. Θα λέγαμε ότι διαμορφώνει τον κανόνα για τον πράττειν, ως απόρροια του νοείν. Ο άνθρωπος λειτουργεί με βάση τις αξίες που απορρέουν από τη ζωή. Η εφαρμογή, η πράξη, συνθέτεται από την εξωτερική και την εσωτερική του ενέργεια, σ’ ένα σύνθεμα ζωής.

Η κοσμοαντίληψη της θεώρησης του κόσμου ως οργανικό σύστημα, με τον άνθρωπο να συμμετέχει υπαρκτικά σε αυτό, κι όχι μηχανιστικά κατά την εργαλειακή κι εκμεταλλευτική λογική που ίσχυσε και ισχύει, χρησιμοποιώντας όλες της δυνατότητες της ύπαρξής του, του νου και της καρδιάς, του σώματος και της ψυχής, των αισθήσεων και της Ιδέας, αποτελεί έκφραση της ουσιαστικής κατοίκησης στη γη, που κάνει το φυσικό σύστημα ενεργά ορθό, αφού ρέεται από ζωή, συνιστάμενο από τον Ιχώρ της ενεργείας του ανθρώπου. Ο ολόδοτος άνθρωπος, ο συμμέτοχος στο φυσικό σύστημα κι όχι ο απόμακρος κι αδιάφορος, όχι ο αμέτοχος στη ζωή εν αυτώ, αλλά ο ενεργός στη λειτουργία του, αποτελεί τον φύσει άνθρωπο, αυτόν π’ αποδίδεται στο σύμπαν της φύσης πλέρια κι αγνά, συμμετοχικά και δημιουργικά.

(του Αντώνη Καπετάνιου, απόσπασμα από το βιβλίο του “ΦΥΣΙΣ ΕΡΓΟΝ. Νοώντας για τη φύση”, ιδιωτική έκδοση, Αθήνα 2017, http://www.bookstation.gr/Product.asp?ID=40885)

Micromount Lavrio and other specimens!

By Tóth László. The real colours of conichalcite. Lavrio; Greece. Coll: Vasilis Stergiou FOV:4mm horizontal.

By Tóth László. This azurite is from Lajos Kövecses-Varga collection and 2mm. Picture was taken with a new objective, extremely sharp

By Tóth László. Adamite with handle. Very rare specimen from Lavrio. Collected by Vasilis Stergiou . FOV: 2,2mm vertical. (The handle is mimetite )

By Tóth László. Olivenite on azurite (3,5mm vertical) from Vasilis Stergiou collection. Lavrio; Greece.

By Tóth László. Olivenite with chonicalcite. FOV:1,2mm horizontal. Vasilis Stergiou collection. Lavrio; Greece.

By Tóth László. Azurite from Rudabánya (Hungary). Rare clear blue specimen from HOM (Herman Ottó Múzeum). FOV:4mm vertical.

Micromount is term used by mineral collectors and amateur geologists to describe mineral specimens that are best appreciated using an optical aid, commonly a hand-lens or a binocular microscope. The magnification employed ranges from 10 to 40 times.

A micromount is permanently mounted in some kind of box and labelled with the name of the mineral and the location from which it came. Proper mounting both preserves delicate crystals, and facilitates their handling.

Micromounting is a craft, as much as it is a collecting activity. Micromount specimen collecting has a number of advantages over collecting larger specimens.Micromount specimens take up less space and cost less than larger specimens.Small crystals are usually more perfect than larger ones.Micromount material can often be readily collected at locations that rarely if ever yield specimens with large crystals.Crystals of many rare species are only found in microscopic sizes.

[by P. Tzeferis]

Τα υδραυλικά συστήματα για τη διαχείριση του νερού στο αρχαίο Λαύριο

ΕΝΑ ΣΗΜΑΝΤΙΚΟ ΤΕΧΝΙΚΟ ΖΗΤΗΜΑ  ΤΩΝ ΜΕΤΑΛΛΕΥΤΩΝ ΤΟΥ ΑΡΧΑΙΟΥ ΛΑΥΡΙΟΥ ΗΤΑΝ Η ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ. ΠΩΣ ΤΟ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΑΝ;

 Οι αρχαίοι μεταλλευτές στο αρχαίο Λαύριο εφάρμοσαν ένα ΑΞΙΟΘΑΥΜΑΣΤΟ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΟ ΥΔΡΑΥΛΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ

Όπως είναι γνωστό η Λαυρεωτική είχε πάντοτε προβλήματα ανομβρίας.

Οι αρχαίοι μεταλλευτές έδειξαν το υψηλό επίπεδο τεχνογνωσίας τους, ώστε να αντιμετωπίσουν με επιτυχία το πρόβλημα της ανεπάρκειας του νερού. Η μέθοδος του εμπλουτισμού που εφάρμοζαν στα πλυντήρια απαιτούσε υψηλή κατανάλωση σε νερό. Για παράδειγμα όπως αναφέρει ο καθηγητής Κ. Κονοφάγος (1980) για μία ετήσια κατεργασία εμπλουτισμού 2000 τόνων μεταλλεύματος απαιτούνταν κατανάλωση σε νερό, της τάξης των 1000 μ3 .

Συνολικά κατά την Αρχαιότητα (7ος – 1ος αι.π.Χ.) εμπλουτίσθηκαν, κατά τον ανωτέρω Καθηγητή, 12.000.000 τόνοι μεταλλεύματος. Γίνεται λοιπόν κατανοητό πόσο μεγάλος όγκος νερού απαιτήθηκε, αρκετών εκατομμυρίων κυβικών, που θα ήταν αδύνατον να εξευρεθεί αν δεν εφάρμοζαν ένα καλά οργανωμένο σύστημα εξοικονόμησης και διαχείρισης του νερού. Βασικές αρχές του συστήματος αυτού ήταν:

 1. ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗ στα πλυντήρια (1η Φωτογραφία) με το νερό να επιστρέφει (ανακύκλωση) καθαρό μέσω δεξαμενών καθίζησης και καναλιών, πίσω στη δεξαμενή του πλυντηρίου.

 2. ΚΑΝΑΛΙΑ- ΟΧΕΤΟΙ για να διοχετεύουν στα πλυντήρια το νερό των λουτήρων (2η Φωτογραφία) και το βρόχινο από τις στέγες των οικισμών, . Δεν πήγαινε τίποτα χαμένο.

 3. ΥΔΑΤΟΔΕΞΑΜΕΝΕΣ (3η Φωτογραφία) τροφοδοσίας των δεξαμενών ανακυκλούμενου νερού των πλυντηρίων, με το ειδικό στεγανωτικό τους ΚΟΝΙΑΜΑ από PbO (4η Φωτογραφία από G. Papadimitriou and J. Kordatos 1995).

 4.Ξύλινες ΣΤΕΓΕΣ για κάλυψη των δεξαμενών (5η Φωτογραφία που δείχνει τμήμα στύλου στήριξης στέγης μέσα σε δεξαμενή), ώστε να μειώνεται η εξάτμιση.

5. ΤΑΦΡΟΙ συλλογής ομβρίων στους πρόποδες των λόφων (6η Φωτογραφία από Β. Στεργίου από την κοιλάδα της Σούριζας), που οδηγούσαν το νερό στις δεξαμενές.

 6. ΤΑΜΙΕΥΤΗΡΕΣ (7η Φωτογραφία από Τ. Γρηγοράκη).

ΧΩΡΙΣ ΑΜΦΙΣΒΗΤΙΣΗ ΗΤΑΝ ΔΕΙΝΟΙ ΥΔΡΟΓΕΩΛΟΓΟΙ ΚΑΙ ΕΞΑΙΡΕΤΙΚΟΙ ΥΔΡΑΥΛΙΚΟΙ ΜΗΧΑΝΙΚΟΙ.

ΕΠΙΣΚΕΦΘΕΙΤΕ ΤΟ ΑΡΧΑΙΟ ΛΑΥΡΙΟ ΝΑ ΓΝΩΡΙΣΕΤΕ ΑΠΟ ΚΟΝΤΑ ΤΑ ΑΞΙΟΘΑΥΜΑΣΤΑ ΑΥΤΑ ΥΔΡΑΥΛΙΚΑ ΕΡΓΑ.

[του Dr. Δημ. Μπίτζιου]

Latomeia Alternative Uses: 30 εκατ. views για τα λατομεία Ξηρορέματος

Aπό τα δύο διαλέξτε και τα δύο...

Post Mining and Alternative Uses of old mining sites after closure in Greece

by Tzeferis