Αμπελώνας στη Μήλο, μια καινοτόμος μετα-μεταλλευτική δραστηριότητα

Στη Μήλο, η IMERYS δρώντας ως υπεύθυνος εταιρικός κοινωνικός εταίρος, συμβάλλει στην ισόρροπη ανάπτυξη του νησιού, εφαρμόζοντας καλές πρακτικές και ενισχύοντας την αρμονική συνύπαρξη της εξόρυξης και του τουρισμού.

Η IMERYS Βιομηχανικά Ορυκτά Ελλάς Ανώνυμη Εταιρία εξορύσσει και επεξεργάζεται μπεντονίτη, περλίτη και ζεόλιθο, παράγοντας εξειδικευμένα προϊόντα για ένα ευρύ φάσμα εφαρμογών και αγορών. Η Ελλάδα είναι πρώτη, σε παγκόσμια κλίμακα, στην παραγωγή διαβαθμισμένου περλίτη και πρώτη στην Ευρώπη στην παραγωγή μπεντονίτη.

Μία από τις πρωτοβουλίες που στηρίζουν τη συνύπαρξη και των δύο αυτών οικονομικών πυλώνων είναι ο πρότυπος βιολογικός αμπελώνας στον Τράχηλα της Μήλου, που από το 2014 βρίσκεται στη θέση ενός σταδιακά αποκαθιστάμενου ενεργού ορυχείου περλίτη, σε άλλα σημεία του οποίου συνεχίζεται η εξόρυξη μέχρι και σήμερα. Η IMERYS επέλεξε να αναβιώσει την αμπελοκαλλιέργεια, που κατά το παρελθόν αποτέλεσε μία από τις παραδοσιακές οικονομικές δραστηριότητες της Μήλου, καθώς και την οινοπαραγωγή.

Από το Φεβρουάριο του 2014 έχουν φυτευτεί 63 στρέμματα με περίπου 22.300 αμπέλια στο εξοφλημένο τμήμα του ορυχείου στον Τράχηλα. Τον Αύγουστο του 2016, έγινε ο πρώτος τρύγος με οινοποίηση 300 κιλών σταφυλιών και εμφιάλωση, το Δεκέμβριο του 2016, 110 φιαλών κρασιού.

Μέσω της βιολογικής - οργανικής μεθόδου αμπελοκαλλιέργειας, η IMERYS ενισχύει τη βιοποικιλότητα της Μήλου και προστατεύει το περιβάλλον. Ταυτόχρονα ενισχύει την τοπική κοινωνία, με τη δημιουργία δύο νέων θέσεων εργασίας στον αμπελώνα που καλύφθηκαν από εντόπιους και με τη διοργάνωση ανοιχτών σεμιναρίων, σε 300 συμμετέχοντες μέχρι και σήμερα, που στόχο έχουν την προτροπή για χρήση βιολογικών μεθόδων στην παραγωγή κρασιού.

Η πρότυπη βιολογική καλλιέργεια αμπελιών μπορεί επιπλέον να προσελκύσει επισκέπτες στο νησί μιας και η παραγωγή κρασιού είναι συνυφασμένη με τον πολιτισμό, τη φιλοξενία, την ποιότητα και την παράδοση.

Αμπελώνας σε αποκατεστημένο ορυχείο περλίτη

Το 2014, η IMERYS ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΑ ΟΡΥΚΤΑ ΕΛΛΑΣ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΙΑ αποφάσισε να ξεκινήσει μία νέα οικονομική δραστηριότητα, φιλική προς το περιβάλλον. Δημιουργήθηκε ένας αμπελώνας στο χώρο ενός αποκατεστημένου ορυχείου περλίτη στη Μήλο. Στόχος ήταν η μετάβαση από μία βέλτιστη πρακτική αποκατάστασης τοπίου, η οποία τηρεί τις περιβαλλοντικές συνθήκες της άδειας εκμετάλλευσης, σε μία νέα οικονομική δραστηριότητα με πολλαπλά οφέλη για την τοπική κοινωνία της Μήλου.

Το Φεβρουάριο του 2014, ολοκληρώθηκε η φύτευση 17.500 αμπελιών μίας καθαρά ελληνικής/κυκλαδικής ποικιλίας (Aσύρτικο) στα πρώτα 50 στρέμματα του αμπελώνα της S&B στο αποκατεστημένο κομμάτι ενός ενεργού ορυχείου περλίτη στον Τράχηλα.

Η αμπελοκαλλιέργεια είναι μία από τις παραδοσιακές -σήμερα σχεδόν εγκαταλελειμμένη- οικονομικές δραστηριότητες του νησιού. Ιστορικές πηγές μαρτυρούν ότι το 1930 καλλιεργούντο 2.200 στρέμματα αμπελιών στο νησί με ετήσια παραγωγή κρασιού 250 τόνων. Η αμπελοκαλλιέργεια εγκαταλείφθηκε σχεδόν τελείως λόγω επιδημίας φυλλοξήρας. Η Εταιρεία επέλεξε να αναβιώσει αυτή τη δραστηριότητα, «οικοδομώντας» πάνω σε μία παράδοση ριζωμένη στην ιστορία και τις ιστορικές μαρτυρίες του νησιού.

Η Εταιρεία εφαρμόζει βιολογική μέθοδο καλλιέργειας ενώ το ποτιστικό νερό (πολύτιμο στις Κυκλάδες) προέρχεται από συλλογή ομβρίων υδάτων, δηλαδή δεν προέρχεται από τον υδροφόρο ορίζοντα του νησιού. Επιπλέον, διοργανώνει δωρεάν σεμινάρια στη Μήλο για την επιμόρφωση των ντόπιων που ήδη καλλιεργούν ή θέλουν να αναβιώσουν τους μικρούς οικογενειακούς αμπελώνες, προτρέποντάς τους να αρχίσουν να χρησιμοποιούν βιολογικές μεθόδους για την παραγωγή ντόπιου, ποιοτικού βιολογικού κρασιού.

Η νέα δραστηριότητα στοχεύει επίσης στην επιμόρφωση και των επισκεπτών σχετικά με τη χρήση
των βιομηχανικών ορυκτών της Μήλου. Το θείο χρησιμοποιείται στη βιολογική αμπελοκαλλιέργεια για την προστασία του φυτού από ασθένειες, ο μπεντονίτης βρίσκει χρήση στη «σταθεροποίηση» του κρασιού, ενώ ο περλίτης στη διαύγασή του, και αποτελούν χαρακτηριστικά παραδείγματα ορυκτών του νησιού που αξιοποιούνται στην αμπελοκαλλιέργεια και την οινοπαραγωγή.

Η πρώτη παραγωγή κρασιού αναμένεται μετά από 3 - 4 χρόνια, μετά την ολοκλήρωση επένδυσης για την εγκατάσταση οινοποιείου στη Μήλο.

[Πηγή: ΣΜΕ, έκθεση δραστηριοτήτων για το 2015]