Μεταλλευτική ανάπτυξη με ελληνική διαπίστευση

[του Ν. Αρβανιτίδη][by N. Arvanitidis]

Στην ουσία, το επίκαιρο στις μέρες μας θέμα της μεταλλευτικής επένδυσης στη Χαλκιδική δεν έχει τον προβληματικό χαρακτήρα που γενικά παρουσιάζεται. Δεν πρόκειται δηλαδή απλά για μια ιδεατή αντιπαράθεση μεταξύ κάποιων κυβερνητικών στελεχών που μάχονται για το δημόσιο συμφέρον, και μιας πολυεθνικής επιχείρησης που νοιάζεται αποκλειστικά για το κέρδος.

Στην πραγματικότητα αφορά σε κάτι μεγαλύτερο και σημαντικότερο. Κάτι που αναφέρεται στην αναμέτρηση μεταξύ αναπτυξιακής προοπτικής, και της δυναμικής που αυτή συνεπάγεται (απασχόληση, θέσεις εργασίας, τεχνογνωσία, πολλαπλά οικονομικά και άλλα ωφέλη), και της αναπτυξιακής ακαμψίας και στασιμότητας. 

Να δεχτεί λοιπόν κανείς ότι η Ελλάδα, όπως κάθε άλλη «νοικοκυρεμένη» χώρα, έχει τη δική της στρατηγική και σχέδιο αναπτυξιακής προόδου, ένας από τους πυλώνες της οποίας είναι και η αξιοποίηση του ορυκτού πλούτου. Η πολιτική διοίκηση, δηλαδή η κυβέρνηση, όπως πολύ σωστά έχει εξαγγείλει, δρομολογεί την προσέλκυση επενδυτών, προφανώς από το εξωτερικό, που θα ενδιαφέρονταν να μετατρέψουν εκμεταλλεύσιμες ορυκτές πρώτες ύλες σε παραγωγικά εισοδήματα, φορολογικές εισπράξεις και εταιρικό κέρδος. Αυτό δηλαδή που με μια λέξη αποκαλούμε ΑΝΑΠΤΥΞΗ, που έχει σαν βασικό κινητήριο μοχλό την παραγωγική οικονομία. Είναι δε σίγουρο ότι όλοι οι ενδιαφερόμενοι επενδυτές θα προέρχονται από τον ιδιωτικό χώρο και θα στοχεύουν στο κέρδος, είτε μέσα από την πραγματική οικονομία, είτε με διάφορα χρηματιστηριακά τερτίπια. Κάτι δηλαδή απόλυτα συμβατό με το οικονομικό περιβάλλον που κινείται σήμερα η χώρα, και την αγορά στην οποία απευθύνεται. Κανένα λοιπόν πρόβλημα εδώ. 

Το πρόβλημα δημιουργείται όταν το κράτος αδυνατεί να αναλάβει και να παίξει τον επιτελικό και συντονιστικό ρόλο που του αναλογεί, και «αντ’αυτού» επιλέγει να συμπεριφέρεται με επιφυλακτικότητα απέναντι σε κάθε επενδυτική πρωτοβουλία που συνδέεται με την ιδιωτική επιχειρηματικότητα. Αλλά ακόμη και αν η αναπτυξιακή διάσταση είχε αυτά τα χαρακτηριστικά, θα μπορούσε σε κάποιο βαθμό να είναι αποδεκτή σαν αποτέλεσμα μιας διαφορετικής πολιτικής και οικονομικής αντίληψης. Είναι όμως προφανές ότι τίποτε από όλα αυτά δεν συμβαίνει αλλά ούτε φαίνεται να ισχύει. Στην συγκεκριμένη περίπτωση η σύγχυση και η αποσπασματική πρακτική που παρατηρούνται στη χώρα μας είναι έκδηλες σε κάθε απόφαση που παίρνεται. Φαίνεται μάλλον πιο πιθανό ότι στη βάση των αποφάσεων αυτών βρίσκεται η παρατεταμένη προσήλωση σε πολιτικές δεσμεύσεις και σε ορισμένες ιδεοληπτικές καταβολές που τις συνοδεύουν. Και όσο αυτές λειτουργούν σε αντιπολιτευτικές και προεκλογικές περιόδους οι όποιες επιπτώσεις είναι «χαμηλού κόστους». 

Όταν όμως η επιμονή και αγκυλώσεις στις δεσμεύσεις αυτές επηρεάζουν και εγκλωβίζουν την πολιτική στρατηγική τότε οι σχετικές με το συγκεκριμένο θέμα αποφάσεις βάζουν σε περιπέτειες το αναπτυξιακό παρόν και μέλλον της χώρας. Η λογική και ορθολογιστική λοιπόν επιλογή της διακυβέρνησης στην περίπτωση αυτή θα έπρεπε να είναι η μεταλλευτική επένδυση. Γιατί αυτή είναι η “πλευρά" της ανάπτυξης που με αγωνία αναζητά και χρειάζεται η χώρα. Και μάλιστα σε μια στιγμή, που ανεξάρτητα από την προέλευση και τη φυσιογνωμία της όποιας εταιρίας, αυτό που προκύπτει όλη αυτή την περίοδο σαν αναμφισβήτητο γεγονός, είναι ότι, ότι μελετήθηκε και στη συνέχεια εγκρίθηκε ήταν αποκλειστικά έργο και αποτέλεσμα ελλήνων εργαζομένων, τεχνικών και επιστημόνων. Αυτή η σημαντική διαπίστωση θα έπρεπε σε κάθε περίπτωση να είναι πυξίδα και οδηγός για τις όποιες επιλογές και αποφάσεις. Είναι εδώ που η σωστή κρίση γίνεται δυναμική ανταπόκριση και πρόσθετη αναπτυξιακή αξία.

Αναστέλλεται το έργο στις Σκουριές;

[του Δημήτρη Δελεβέγκου, capital.gr]

Την αναστολή των εργασιών ανάπτυξης στις Σκουριές ανακοίνωσε ο καναδικός όμιλος Eldorado Gold, ενώ προαναγγέλλει τη διακοπή των εργασιών στις υπόλοιπες περιοχές δραστηριοποίησής του, εάν δεν προχωρήσουν άμεσα οι απαιτούμενες αδειοδοτικές διαδικασίες.

Την περικοπή 600 θέσεων εργασίας στις Σκουριές Χαλκιδικής ανακοίνωσε η Eldorado Gold
Δεν υποκύπτουμε σε εκβιασμούς δηλώνει ο Σκουρλέτης με αφορμή την αναστολή εργασιών της Eldorado Gold στις Σκουριές

Στις Σκουριές η πολυεθνική, μέσω της θυγατρικής της Ελληνικός Χρυσός, σχεδιάζει την ανάπτυξη του υπόγειου μεταλλείου, του εργοστασίου για την κατεργασία του μεταλλεύματος (που αποτελείται από χαλκό και χρυσό) καθώς και όλων των βοηθητικών επιφανειακών εγκαταστάσεων για τις οποίες απαιτείται σειρά αδειοδοτήσεων.

Όπως σημειώνεται σχετικά, η Ελληνικός Χρυσός έλαβε την έγκριση της Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων το 2011, όμως από το 2012 το υπουργείο Ενέργειας και Περιβάλλοντος και άλλες υπηρεσίες δεν έχουν εκπληρώσει πλήρως τις υποχρεώσεις τους για την έκδοση των απαραίτητων αδειών, κυρίως ως αποτέλεσμα του επηρεασμού τους από ομάδες αντιτιθέμενες σε επενδύσεις.

Το 2015 μάλιστα, το Υπουργείο ανακάλεσε ή ανέστειλε ορισμένες άδειες της Ελληνικός Χρυσός, κάτι που είχε αρνητική επίπτωση στο χρονοδιάγραμμα και στον προϋπολογισμό της εταιρείας για την υλοποίηση της επένδυσης.


Η Ελληνικός Χρυσός προσέφυγε στα δικαστήρια προκειμένου να διευθετηθούν αυτές οι καθυστερήσεις στην έκδοση αδειών, με αποτέλεσμα να έχουν εκδοθεί αποφάσεις που δικαίωσαν την εταιρεία ενώ άλλες εκκρεμούν. Ενδεικτικά, η έκδοση της άδειας δόμησης που θα επέτρεπε στην Ελληνικός Χρυσός να ολοκληρώσει την κατασκευή του εργοστασίου εμπλουτισμού στις Σκουριές, έχει καθυστερήσει πάνω από τρία χρόνια.

Η Ελληνικός Χρυσός αδυνατεί στην παρούσα φάση να ολοκληρώσει τα επενδυτικά της σχέδια στη Χαλκιδική λόγω των πράξεων και των παραλείψεων του Υπουργείου και άλλων δημόσιων υπηρεσιών αναφορικά με την έγκαιρη έκδοση αδειών και εγκρίσεων "ρουτίνας" που δεν είναι μόνο νόμιμη αλλά και συμβατική υποχρέωση του Ελληνικού Δημοσίου.

Πλήρες άρθρο εδώ

Η άλλη άποψη εδώ

Το «Χρυσό» μέλλον της ανάπτυξης είναι ήδη εδώ!

[Νικόλαος Αρβανιτίδης, Δρ. Οικονομικός Γεωλόγος, http://nikolaosarvanitidis.eu]

Μετά από πολλά χρόνια επιχειρηματικής εσωστρέφειας και εγκλωβισμού, μακριά από τις αξίες και την σιγουριά της πραγματικής οικονομίας, η δυναμική και το περιεχόμενο των επενδύσεων, σε παγκόσμιο επίπεδο, αλλάζουν χαρακτηριστικά επιλέγοντας ολοένα και περισσότερο τους παραδοσιακά πλέον αξιόπιστους αναπτυξιακούς κλάδους όπως είναι αυτός της μεταλλευτικής βιομηχανίας πολυτίμων μετάλλων. Το σχετικά θετικό επενδυτικό κλίμα που έχει λοιπόν διαμορφωθεί βρίσκεται ακόμη σε πλήρη εξέλιξη και οι περισσότεροι συμφωνούν ότι η προοδευτικά ανοδική πορεία θα συνεχισθεί για μεγάλο χρονικό διάστημα. Η τρέχουσα αύξηση στην ζήτηση, σε συνδυασμό με εμπορικούς περιορισμούς που επιβάλλονται στην διάθεση, ανεβάζει τις τιμές των πολυτίμων μετάλλων σε διαρκώς υψηλότερα επίπεδα.

Βέβαια, η αυξανόμενη ζήτηση δεν οφείλεται μόνο στις πρόσθετες ανάγκες που προκύπτουν από τις βιομηχανικές χρήσεις των πολυτίμων μετάλλων, αλλά και από τον διαχρονικό ρόλο τους στην συγκέντρωση και αποταμίευση πλούτου με σταθερότερη γενικά αξία. Οι φόβοι που συνοδεύουν την κρίση του σημερινού οικονομικού συστήματος, με αποτέλεσμα την πτώση των χρηματιστηριακών αγορών, τον πόλεμο των νομισμάτων, την αναπτυξιακή ύφεση και την εργασιακή συρρίκνωση, οδηγούν πολλούς επενδυτές στην εξαργύρωση και μετατροπή του κεφαλαίου που διαθέτουν σε χρυσό, άργυρο, πλατίνα και παλλάδιο. Οι κεντρικές τράπεζες, που στο παρελθόν πουλούσαν μέρος του χρυσού τους, προσφεύγουν τώρα στην αγορά του για την ενίσχυση των αποθεμάτων τους. Χώρες όπως η Κίνα, η Ινδία, η Βραζιλία αντικαθιστούν τα αποθέματα των ξένων νομισμάτων (κύρια αμερικανικών δολαρίων) που έχουν, με πολύτιμα μέταλλα, γεγονός που εδραιώνει και κάνει πιο επιτακτική την μεγάλη ζήτηση τους.

Με την σημερινή εξέλιξη των πραγμάτων είναι σίγουρο ότι τα πολύτιμα μέταλλα θα συνεχίσουν να αποτελούν βασική οικονομική επιλογή των κεντρικών τραπεζών αλλά και των μεμονωμένων επενδυτών. Με την παρακάτω αναφορά στο καθένα από τα πολύτιμα μέταλλα ξεχωριστά μπορεί κάποιος να αντιληφθεί για ποιους λόγους αποτελούν αντικείμενο και προτεραιότητα πολλών νέων επιχειρηματικών πρωτοβουλιών.

• Η συγκέντρωση χρυσού αποτελεί τον ασφαλέστερο και αποτελεσματικότερο τρόπο δημιουργίας πλούτου στην ιστορία της ανθρωπότητας. Έχει διαπιστωθεί ότι ο χρυσός αντιστέκεται και διατηρεί την αξία του απέναντι σε πολιτικές και οικονομικές κρίσεις. Για τον λόγο αυτό οι τελευταίες οδηγούν συχνά σε εντατικοποίηση επενδυτικών και επιχειρηματικών κινήσεων που αφορούν στην παραγωγική εκμετάλλευση χρυσοφόρων κοιτασμάτων του πλανήτη. 
•  Ο άργυρος αποτελεί την βάση της νομισματικής πολιτικής διαφόρων χωρών, και πέρα των πολλών βιομηχανικών χρήσεων, οι τιμές του κυμαίνονται και διαμορφώνονται ανάλογα με την εκάστοτε αξία του χρυσού. Όπως και στην περίπτωση του κίτρινου μετάλλου παρατηρείται σήμερα αύξηση της κοιτασματολογικής αξιοποίησης του. 
•  Η πλατίνα και το παλλάδιο έχουν ευρεία χρήση στην βιομηχανία και παρά το γεγονός ότι δεν έχουν την ιστορική διαδρομή και αξία του χρυσού και του αργύρου, παρουσιάζουν στα τελευταία χρόνια διαρκή και δυναμική αναπτυξιακή δραστηριότητα κύρια σε ότι αφορά στην πραγματοποίηση επενδύσεων εξόρυξης και μεταλλουργίας.

Ο χρυσός και ο άργυρος βρίσκονται και αποτελούν το παραγωγικό επίκεντρο εκμετάλλευσης των πολυμεταλλικών κοιτασμάτων ΒΑ Χαλκιδικής (Ολυμπιάδας, Στρατωνίου/Μαύρων Πετρών/Πιάβιτσας, Σκουριών) και Θράκης (Περάματος, Σαππών), ενώ δυναμικό οικονομικό ενδιαφέρον παρουσιάζουν και οι περιεκτικότητες παλλαδίου, κύρια στο μετάλλευμα πορφυρικού χαλκού των Σκουριών.

Η μεταλλουργική παραγωγή πολυτίμων μετάλλων στην Ελλάδα μπορεί πλέον να θεωρηθεί ικανή πραγματικότητα, σε μια περίοδο μάλιστα που οι τιμές τους βρίσκονται στα υψηλότερα επίπεδα από ποτέ (η τιμή ουγγιάς του χρυσού αναμένεται να ξεπεράσει το φράγμα των 2.000 δολαρίων πριν το τέλος του 2011). Μαζί με το αποθεματικό δυναμικό πολυτίμων μετάλλων άλλων περιοχών, άλλων κρίσιμων ορυκτών πρώτων υλών, όπως του αντιμονίου και των σπανίων γαιών, αλλά και των βασικών μετάλλων μολύβδου, ψευδαργύρου, χαλκού, νικελίου και αλουμινίου, η παραγωγική αξιοποίηση της συνολικής μεταλλευτικής αξίας του ορυκτού πλούτου της χώρας αποτελεί ίσως την μοναδική, την αποδοτικότερη και την πιο ρεαλιστική δυνατότητα εξόδου από το σημερινό αναπτυξιακό «τέλμα».

Η εθνική, περιφερειακή και τοπική οικονομία θα έχουν πολλαπλά ανταποδοτικά οφέλη με την μορφή είσπραξης φόρων, θεσμοθέτησης ειδικών τελών, δημιουργίας νέων θέσεων εργασίας και έμμεσης απασχόλησης, αύξησης της παράπλευρης επιχειρηματικότητας και ενίσχυσης των σχετικών προγραμμάτων εκπαίδευσης και έρευνας. Είναι σίγουρο ότι οι τρέχουσες επενδύσεις και οι συντεταγμένες κινήσεις του κράτους για πιθανή αξιοποίηση των δημόσιων μεταλλευτικών χώρων διαμορφώνουν συνθήκες και προοπτικές αναπτυξιακής βιωσιμότητας, και εγγυώνται ότι, και στην περίπτωση της Ελλάδας, το μέλλον που διαγράφεται μπορεί και πρέπει να είναι «χρυσό».

•  H άλλη άποψη από το Μεταλλευτικό Παρατρητήριο: γιατί ο Σόρος πουλάει χρυσό και αγοράζει Γη; 
•  Τα βαθύτερα ορυχεία του κόσμου: ο χρυσός μας φέρνει πιο …βαθιά! 
•  Πέτρου Τζεφέρη: Το δίλημμα της εξόρυξης του χρυσού