Το μέλλον του κόσμου είναι υπόγειο…

[του Τζεφέρη Πέτρου] [By Tzeferis Peter]

Σύντομα θα πανηγυρίσουμε κι  εμείς την σωτηρία των 33 μεταλλωρύχων στη Χιλή, που βρίσκονται παγιδευμένοι επί 70 σχεδόν  ημέρες. Ο "φοίνικας", η κάψουλα διάσωσης με την οποία θα ανέβουν ένας ένας οι εγκλωβισμένοι στην επιφάνεια της γης, θα γίνει αντικείμενο θαυμασμού και οι συνεντεύξεις θα μονοπωλήσουν αλλη μια φορά τις τηλεοπτικές κασσάνδρες. Θα κάνουν ήρωα αυτόν που θα διασωθεί τελευταίος, θα τους προσφέρουν δουλειές αλλά και ...εισητήρια για ποδοσφαιρικούς αγώνες και ταξίδια αναψυχής, ενώ οι δημοσιογράφοι θα ασχοληθούν με πόσες παράνομες συζύγους ή παιδιά εκτός γάμου ανέδειξε το ξαφνικό τραγικό συμβάν!

They're all out: 33 miners raised safely in Chile

Εντούτοις, την ίδια ώρα, μια ακόμη ευκαιρία να δούμε τα θέματα της υπόγειας μεταλλευτικής δραστηριότητας, που υφίσταται και στον τόπο μας, έστω διαρκώς συρρικνούμενη, θα πάει χαμένη.  Την ίδια στιγμή όμως που κάποιοι μαζεύουν στοιχεία για να κάνουν ...ταινία τη διάσωση των μεταλλωρύχων της χιλής, κάποιοι ξυπνούν κάθε πρωί και πηγαίνουν στη δουλειά τους , που είναι μια υπόγεια στοά, ένα υπόγειο ορυχείο. Ακόμη και στον τόπο μας...

Τα θέματα οργάνωσης και ασφάλειας ενός υπόγειου ορυχείου, η επιλογή των μέσων παραγωγής μηχανημάτων και ανθρώπων, η μεταφορά υλικών από τον υπόγειο χώρο στο υπαίθριο,  ο αερισμός, οι ελάχιστες απαιτήσεις ασφάλειας, τα αποθέματα, οι γεωλογικοί παράγοντες, η σεισμικότητα της περιοχής, η ύπαρξη υπογείων νερών, η αντοχή των υπερκειμένων στρώσεων εδάφους και η προστασία της οροφής, οι κανόνες της υγειινής,  κλπ.  αποτελούν ορισμένους από τους πολλούς παράγοντες που επηρεάζουν μια υπόγεια μεταλλευτική δραστηριότητα. Το τραγικό και τελικά ευτυχές συμβάν στη χιλή, είναι μια ευκαιρία να συζητηθούν και πάλι, να βρεθεί τι πήγε στραβά και τι πρέπει να κάνει η πολιτεία για τις δικές της υπόγειες εκμεταλλεύσεις, τις υπηρεσίες που τις εποπτεύουν, τις δυνατότητες, τις αδυναμίες αλλά  και τις προοπτικές του "υπόγειου" τομέα ανάπτυξης!

Πολλοί ισχυρίζονται σήμερα οτι "το μέλλον του κόσμου είναι υπόγειο", ενώ τα τελευταία χρόνια έχει αναπτυχθεί ιδιαίτερη προβληματική σχετικά με την δυνατότητα ασφαλούς υπογειοποίησης πολλών λειτουργικών εγκαταστάσεων και δραστηριοτήτων (δεξαμενών καυσίμων και φυσικού αερίου, υπόγειων ταμιευτήρων νερού, συγκοινωνιακών δικτύων, χώρων στάθμευσης, εγκαταστάσεων επεξεργασίας λυμάτων, χώρων αποθήκευσης γενικότερα κλπ.).
Με την υπόγεια δραστηριότητα συνδέεται και μια από τις δυνατότητες (έστω προσωρινής) επίλυσης του προβλήματος της υπερθέρμανσης του πλανήτη και "τιθάσευσης" του κακού δαίμονα που ακούει στο όνομα διοξείδιο του άνθρακα. Με τις τεχνολογίες δέσμευσης και γεωλογικής αποθήκευσης διοξειδίου του άνθρακα (τεχνολογίες CCS-Carbon Capture and Storage) που διαρκώς κερδίζουν έδαφος.

Δεν μπορώ να πω με σιγουριά, αν «ο υπόγειος χώρος αποτελεί το μοντέρνο κοίτασμα», διότι δεν θέλω να απεμπολήσω το ενδιαφέρον μου για το ίδιο το κοίτασμα, όμως είναι σίγουρο ότι η εκμετάλλευση του υπόγειου χώρου αποτελεί μια καλή ιδέα εκμετάλλευσης η οποία μπορεί να προσφέρει πεδίο επιχειρηματικής δραστηριότητας αλλά από την άλλη μπορεί να συνεισφέρει δραστικά και στην βελτίωση της δημόσιας εικόνας του μεταλλευτικού κλάδου.

Αρκεί όμως να δοθεί η σημασία που πρέπει στην ασφάλεια και την τεχνολογική επάρκεια τέτοιων εγχειρημάτων. Οπωσδήποτε η ιδέα της υπόγειας εγκατάστασης ή γενικά της εκμετάλλευσης κάτω από την επιφάνεια του εδάφους, αποτελεί δύσκολη εργασία. Ο μεταλλευτικός κλάδος και γενικότερα τα υπόγεια τεχνικά έργα μπορουν να αποτελέσουν τον τεχνολογικό προπομπό, που μπορεί να  οδηγήσει τη σχετική τεχνολογία και τις προδιαγραφές σχεδιασμού των υπόγειων λύσεων σε ικανοποιητικά επίπεδα.
 

Δημόσια Διαβούλευση : Σχέδιο Υπουργικής Απόφασης για την Τροποποίηση του Κανονισμού Μεταλλευτικών και Λατομικών Εργασιών (ΚΜΛΕ), μέχρι 15 Οκτωβρίου